Şahıs Şirketi Nasıl Kurulur? Adım Adım

Şahıs şirketi nasıl kurulur sorusunun cevabı çoğu kişinin sandığından kısa: tek bir gerçek kişi adına, vergi dairesine verilen işe başlama bildirimiyle. Noterde şirket sözleşmesi düzenlenmez, ticaret sicilinde tescil yapılmaz, bankaya sermaye bloke edilmez. Süreç tek kişilik bir mükellefiyet açılışıdır ve pratikte mali müşavirin elektronik ortamda yaptığı bildirimle başlar.

Buna karşılık kuruluşun tek gerçek zorunluluğu vardır ve çoğu kişi burada takılır: vergi dairesine bildireceğiniz bir işyeri adresi. Evde çalışıyor olabilirsiniz, sahada çalışıyor olabilirsiniz, tamamen uzaktan çalışıyor olabilirsiniz. Yine de bir adres beyan etmeniz gerekir ve o adresin belgeye bağlanabilir olması beklenir. Adresi kendiniz çözmek istemiyorsanız adres dahil şirket kuruluşu paketi bu ihtiyacı ve kuruluş işlemlerini tek başlık altında toplar.

Bu rehber, işlem sırasını gerçek hayattaki akışıyla anlatıyor: hangi belge önce hazırlanır, vergi dairesi kaydı ne zaman açılır, yoklama memuru hangi aşamada gelir, Bağkur kaydınız ne zaman devreye girer. Tutar ve oran içeren her kalem doğrulama işaretiyle bırakıldı, çünkü bu kalemler her yıl değişiyor.

Şahıs şirketi kimler için mantıklı

Şahıs şirketi, tek kişilik ve düşük sermayeli işler için tasarlanmış en hafif yapıdır. Serbest çalışan yazılımcı, tasarımcı, danışman, küçük ölçekli e-ticaret satıcısı, kurye, eğitmen, sosyal medya üreticisi gibi profiller genellikle buradan başlar. Kuruluş bir günde bitebilir, kapanış da benzer şekilde hızlıdır.

Yapının asıl bedeli sorumlulukta ortaya çıkar. Şahıs şirketinde işletmenin borcu ile kişinin borcu ayrı değildir, yani şirketin yükümlülüğü kişisel mal varlığınıza kadar uzanabilir. Kazanç arttıkça artan oranlı gelir vergisi tarifesi de devreye girer ve belli bir ciro seviyesinden sonra sermaye şirketi daha avantajlı hale gelebilir. Bu kırılma noktasını hesaplamadan karar vermeyin; şahıs şirketi mi limited şirket mi sorusunu vergi ve sorumluluk tarafıyla ayrıca ele aldık.

Ortak alma ihtimaliniz varsa şahıs şirketi baştan zorlayıcıdır. Şahıs işletmesine ortak eklemek, limited şirkete pay devri yapmak kadar kolay değildir ve çoğu durumda yapıyı yeniden kurmanız gerekir. Bir yıl içinde yatırımcı ya da ortak düşünüyorsanız bunu kuruluş kararına şimdiden yansıtın.

Kuruluştan önce hazırlamanız gereken belgeler

Şahıs şirketi belgeleri kısa bir listedir ve büyük kısmı zaten elinizdedir. Aşağıdaki tablo, mali müşavirin sizden isteyeceği standart seti gösterir. Faaliyet konunuza göre ek izin veya ruhsat istenebilir.

Kira sözleşmesi kullanacaksanız damga vergisi yükümlülüğünü atlamayın. Sözleşme tutarı üzerinden hesaplanan damga vergisi oranı ve ödeme süresi mevzuatla belirlenir [ORAN ve SÜRE, DOĞRULA: GİB damga vergisi mevzuatı].

Şahıs şirketi kuruluşu adım adım

Aşağıdaki sıra, uygulamada işleyen akıştır. Adımların bazıları aynı gün içinde paralel yürütülebilir, ancak mantıksal sıra değişmez.

1. Mali müşavir seçin ve sözleşme imzalayın

Süreç mali müşavirle başlar, çünkü işe başlama bildirimi elektronik ortamda yapılır ve bunun için yetkilendirme gerekir. Mali müşavirinizle hizmet sözleşmesi imzalar, elektronik beyanname ve bildirim için vekaletname verirsiniz. Aylık muhasebe ücretini, ücretin neleri kapsadığını ve yıllık beyan dönemlerinde ek ücret alınıp alınmayacağını sözleşmede netleştirin.

2. Faaliyet konusunu ve NACE kodunu belirleyin

NACE kodu, işinizin resmi sınıflandırmasıdır ve sonradan düzeltmesi zahmetlidir. Kod seçimi vergi mükellefiyet türünüzü, bazı hallerde istisna ve destek uygunluğunuzu etkiler. Bugün yaptığınız işi değil, önümüzdeki bir yılda fatura kesmeyi planladığınız işleri de düşünerek seçin. Birden fazla faaliyet yürütecekseniz ana faaliyeti doğru belirleyip diğerlerini yan faaliyet olarak ekletin.

3. İşyeri adresini netleştirin

Vergi dairesi kaydı bir adres olmadan açılmaz. Adres üç yoldan biriyle çözülür: kendi mülkünüz, kiraladığınız bir yer ya da yasal şirket adresi hizmeti veren bir sanal ofis sözleşmesi. Ev adresini kullanmayı düşünüyorsanız iki noktayı önceden değerlendirin. Birincisi, ev adresiniz fatura, sözleşme ve internet üzerindeki resmi kayıtlarda görünür hale gelir. İkincisi, bazı iş kolları için konut adresi uygun bulunmayabilir ve bina yönetim planı ticari kullanıma izin vermiyor olabilir.

4. İşe başlama bildirimini verin

İşe başlama bildirimi, kuruluşun resmi anıdır. Mali müşaviriniz bildirimi elektronik ortamda ilgili vergi dairesine iletir ve mükellefiyetiniz açılır. Bildirim için yasal bir süre sınırı bulunur, bu süreyi ve güncel usulü Gelir İdaresi Başkanlığı kaynaklarından teyit ettirin [SÜRE, DOĞRULA: GİB işe başlama bildirimi]. Bildirim sonrası vergi levhanız sistem üzerinden oluşturulur ve e-Devlet üzerinden mükellefiyet kaydınızı görüntüleyebilirsiniz.

5. Yoklama sürecini bekleyin

Yoklama, vergi dairesinin beyan ettiğiniz adresi ve faaliyeti yerinde teyit etme işlemidir. Yoklama memuru adrese gelir, tabela, oda, sözleşme ve faaliyetin gerçekliğine dair izlenimini tutanağa geçirir. Sanal ofis kullanıyorsanız sözleşmenin ve adresteki temsilin bu ziyarette hazır olması beklenir. Yoklamanın sonucu vergi dairesinin takdirine bağlı olarak olumlu ya da olumsuz kayda geçebilir, bu yüzden adres tarafında eksik bırakmayın.

6. İmza beyannamesi verin

İmza beyannamesi, resmi işlemlerde kullanacağınız imzanın kayda geçirilmesidir. Bazı vergi daireleri beyannameyi kendi bünyesinde düzenler, bazı durumlarda noter yönlendirmesi yapılır. Hangi yolun geçerli olduğunu bağlı bulunduğunuz vergi dairesinden teyit edin [DOĞRULA: GİB güncel uygulama].

7. Defterleri tasdik ettirin

Şahıs şirketleri tutulan defter türüne göre işletme defteri ya da bilanço esasına tabi olur. Sınıf belirlemesi ciro ve faaliyet türüne göre yapılır [EŞİK TUTARLARI, DOĞRULA: GİB VUK hadleri]. Defterlerin elektronik ortamda tutulması ve tasdiki bugün büyük ölçüde Defter Beyan Sistemi üzerinden yürür, mali müşaviriniz bu kaydı sizin adınıza açar.

8. Bağkur kaydınızı kontrol edin

Şahıs şirketi kurduğunuzda 4/b kapsamında sigortalılığınız başlar. Kayıt genellikle vergi dairesi bildirimi üzerinden otomatik oluşur, ancak oluşmadığı durumlar görülür. Kuruluştan sonraki ilk haftalarda e-Devlet üzerinden 4/b tescilinizi kontrol edin. Başka bir işyerinde ücretli çalışıyorsanız hangi statünün geçerli olacağını mali müşavirinize sorun, çünkü bu nokta prim yükünüzü doğrudan etkiler. Prim tutarları ve alt sınır her yıl değişir [TUTAR, DOĞRULA: SGK 2026 prim tarifesi].

9. e-imza, KEP ve e-belge başvurularını yapın

Elektronik imza ve kayıtlı elektronik posta adresi, artık kuruluşun doğal parçasıdır. e-imza birçok resmi işlemde ıslak imza yerine geçer, KEP adresi ise tebligat ve resmi yazışma için kullanılır. Faaliyet ve ciro durumunuza göre e-fatura, e-arşiv fatura ve e-defter yükümlülükleri devreye girebilir; zorunluluk hadlerini mali müşavirinizle kontrol edin [HAD TUTARLARI, DOĞRULA: GİB e-belge tebliğleri].

İşyeri adresi şartı ve sanal ofisin yeri

Şahıs şirketinde adres, kuruluşun en çok sorun çıkaran kalemidir. Fiziksel bir ofise ihtiyacı olmayan bir işletme için boş bir dükkan kiralamak, kuruluş bütçesinin en büyük kalemine dönüşür. Sanal ofis, tam olarak bu boşluk için vardır: vergi dairesine bildirilebilir bir işyeri adresi, adreste kurumsal temsil ve posta yönetimi sağlar.

Burada dikkat edilecek nokta hizmetin niteliğidir. Adresin gerçek bir binada olması, sözleşmenin süresi ve kapsamı, yoklama sırasında adreste bir muhatap bulunması, gelen tebligatın size zamanında ulaşması. Bu şartlar sağlandığında sanal ofis adresi uygulamada işletme adresi olarak kullanılır. Kuruluş işlemleriyle adresi tek pakette birleştirmek isterseniz İstanbul Sanal Ofis bu iki tarafı birlikte yürütür.

Kuruluş ne kadar sürer, ne kadar tutar

Belgeler eksiksizse şahıs şirketi kuruluşu genellikle çok kısa sürer; birçok durumda aynı gün mükellefiyet açılır. Yoklama ziyareti ise bildirimin ardından ilerleyen günlerde gerçekleşir ve tarihi vergi dairesinin iş yoğunluğuna göre değişir.

Kalemleri şahıs ve limited için yan yana görmek isterseniz kuruluş maliyeti kalemleri yazısında ayrı tablolar halinde duruyor.

Kuruluştan sonraki ilk ay

Mükellefiyet açıldıktan sonra takvim işlemeye başlar ve ilk beyanname dönemleri gelir. Bu dönemde şu başlıkları kapatın: banka hesabınızı işletme adına ayırın, fatura düzeninizi kurun, gelir ve giderleri düzenli olarak mali müşavirinize iletin, Bağkur tescilinizi doğrulayın.

Genç girişimci iseniz gelir vergisi ve prim tarafında istisna imkanı olabilir. Bu istisnanın yaş şartı, süre şartı ve tutar sınırı vardır ve şartlar sağlanmadığında geriye dönük düzeltme gerekir. Kuruluş anında değerlendirmeniz gereken bir konudur, çünkü bazı şartlar sonradan telafi edilemez [ŞART ve TUTARLAR, DOĞRULA: GİB genç girişimci istisnası].

Şahıs şirketini kapatmak ne kadar kolay

Şahıs şirketinin en az konuşulan avantajı kapanış tarafındadır. İşi bırakmaya karar verdiğinizde mali müşaviriniz işi bırakma bildirimini verir, defterler kapatılır, son beyannameler düzenlenir ve mükellefiyet sonlandırılır. Tasfiye kararı, genel kurul, ilan ve bekleme süreci yoktur.

Kapanışta atlanan iki nokta var. Birincisi, mükellefiyet kapansa bile geçmiş dönemlere ait beyan ve ödeme yükümlülükleri devam eder. İkincisi, Bağkur tescili otomatik olarak kapanmayabilir; sonlandırmayı e-Devlet üzerinden kontrol edin. Kapanış tarihini ay sonuna denk getirmek, kısmi dönem beyanı ve prim hesaplaması açısından işinizi kolaylaştırır.

Bu kolaylık, işini deneme aşamasında olan girişimciler için gerçek bir avantajdır. Altı ay çalışıp devam etmeme kararı verdiğinizde geride bıraktığınız yük, sermaye şirketine göre belirgin şekilde hafiftir.

Sık yapılan beş hata

Yanlış NACE kodu seçmek ilk sırada geliyor. Kod, mükellefiyet türünü ve bazı destekleri etkilediği için sonradan düzeltmek işlem yükü çıkarır.

İkinci hata, adresi geçici bir çözümle geçiştirmek. Kısa süreli ya da belgeye bağlanamayan bir adres, yoklamada sorun üretir.

Üçüncüsü, mali müşavir sözleşmesini fiyat üzerinden okuyup kapsamı atlamak. Hangi beyannamelerin dahil olduğu yazılı olsun.

Dördüncüsü, Bağkur tescilini kontrol etmemek. Otomatik açılmadığı durumda prim borcu geriye dönük çıkabilir.

Beşincisi, kişisel harcamayla işletme harcamasını aynı hesapta karıştırmak. Bu, ilerleyen aylarda gider gösteriminde zorluk çıkarır.

Sık sorulan sorular

Kuruluşta sıradaki adımınız

Şahıs şirketi kuruluşu, doğru sırayla ilerlendiğinde kısa bir süreçtir: mali müşavir sözleşmesi, faaliyet kodu, adres, işe başlama bildirimi, yoklama, imza beyannamesi, defter tasdiki ve Bağkur kontrolü. Zorlayan kısım evrak değil, adres kararıdır ve bu karar yoklamada karşınıza çıkar.

Adresi ve kuruluş işlemlerini tek elden çözmek istiyorsanız, şirket kuruluşu paketinin kapsamını inceleyip kendi faaliyet kodunuza uygun olup olmadığını sorun. Faaliyet konunuzu ve kurulum tarihinizi yazın, size uygun adres ve paket kombinasyonunu birlikte netleştirelim: [YER TUTUCU: telefon] veya [YER TUTUCU: iletişim formu bağlantısı].

---